Zoektocht

Je bent vroeg en toch staat er al een rij. Met hun neus tegen de glazen schuifdeuren gedrukt, staan de handelaren vooraan. Mannen in zwarte kleren, met verweerde koppen en een peuk in de mond. Vlak daarachter een ouder echtpaar en een vrouw met een kind van een jaar of vier. Jij staat, in je netste mantelpak, een paar meter verderop alsof je duidelijk wil maken: ‘Ik kom hier normaal nooit hoor”.

Aan de andere kant van de schuifdeuren worden de gordijnen, die inkijken onmogelijk maken, weggeschoven en de lichten gaan aan. De deur glijdt open en de handelaren sprinten de winkel in, op zoek naar koopjes die ze later die dag op hun marktkramen zullen uitstallen: “Antieke lampenkap te koop, alleen vandaag voor €25”.

teddy-bear-1279529_1920Je loopt schichtig naar binnen en kijkt zoekend om je heen. Het kind zeurt om een knuffelbeer, het echtpaar zoekt een zitbank. De man is met de eerste bank waar hij op gaat zitten dik tevreden, zijn vrouw wil alles uitproberen. Er staan er wel tien, allemaal onder de vijftig euro.

Je weet waar je naar op zoek bent, je bent al in alle winkels geweest die je kon bedenken. Tevergeefs. Je loopt gangpad na gangpad af, kijkt links en rechts om je heen, blijft af en toe staan en loopt snel weer verder. Opeens pak je, met een haast onzichtbare beweging van je hand, iets van de plank. Op je gezicht staat niets te lezen, alleen de lichte tred waarmee je naar de kassa loopt verraadt dat je gevonden hebt wat je zocht. Je stap in het onbekende is beloond. Je zoektocht is ten einde.

Schone handen

Mijn favoriete columniste was een dagje in Groningen: Sheila Sitalsing. Ze had de verre reis naar het noorden gemaakt om een select gezelschap (wie het eerst kwam wie het eerst maalde) de ‘kunst van het columneren’ te leren. Ik kijk nogal tegen haar op en was dan ook verrast dat ze kleiner was dan ik. De volgende verrassing was de uitspraak van haar naam: Shaila in plaats van Shiela. Had ik haar al die jaren in gedachten verkeerd aangesproken.

super-charged-engine-2770374_1280
motorblok

We leerden deze dag over compressie, focus, identificatie, neologismen, punchline en de vette hyperbool. En dat alles in maar vier uur. Regelmatig waande ik me een leerling-automonteur, die een druppel vette motorolie in de zuiger moest doen om de compressie te verbeteren. Maar waar vind je de zuiger?

Kennelijk is columneren net zoiets als automonteren, maar dan met schone handen.

 

Wonderful world

De kunstenaar Dale Chihuly schijnt een wereldberoemdheid te zijn, maar ik had nog nooit van hem gehoord. Misschien kwam dat omdat hij veel met glas werkt en van glaskunst had ik een lage dunk, ik vond het kitsch. Tot een vriendin mij overviel met de vraag: ‘Ga je mee naar zijn tentoonstelling in het Groninger Museum? Soms moet je in naam van de vriendschap wat veren laten, dus ik zei ja.

Ik verwachtte niet veel, wat pruilende beeldjes, vertederende engeltjes, driehoekige vazen, poezelige troeteldieren, vers geblazen kaarsenstandaards en serviezen met zwoele wijnglazen. Zoiets. Ik ben een mens van weinig verwachtingen. Dat heeft zijn voordelen, je komt nog wel eens voor een verrassing te staan. Als het mee zit.

Bij binnenkomst in de eerste zaal, vreesde ik het ergste: een zaal vol liggende grote bollen. Geen idee wat het voorstelde. Ook de tweede zaal versterkte mijn vooroordeel over kunst van glas: protserige, raar uitgedoste vazen en andere prullaria. Kitsch van het zuiverste soort. En ik had nog acht zalen te gaan. Ik verlangde naar een kopje koffie en ging op zoek naar mijn vriendin. Die was in geen velden of wegen te bekennen.

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Dwalend door de gangen en zalen stond ik opeens oog in oog met een wonder. Ik was terechtgekomen in een onderwaterwereld vol kleuren, vormen, licht en beweging. Grote gele vlinders vlogen boven het water, rode halmen bewogen in de wind, en gekleurde bollen schurkten zachtjes tegen elkaar aan.

Ik probeerde het water aan te raken, maar kwam niet verder dan het oppervlak. Er was helemaal geen water, er was alleen een zwarte spiegel, waarin de boven- en de onderwereld elkaar ontmoetten. De vlinders vlogen dankzij de illusie van het water, de halmen bewogen omdat ik bewoog.

Op een bankje zat mijn vriendin stilletjes te genieten: ‘Mooi hè, wat Chihuly van glas maakt?’ Ik kon alleen maar sprakeloos knikken. Zoiets prachtigs had ik nog nooit gezien.

Het gevecht

Deze week was ik een dagje op pad, met de trein naar het verre Rotterdam. Ik had er een goede reden voor, de Rubens tentoonstelling in Museum Boijmans Van Beuningen liep op zijn einde en ik was er nog niet geweest. Niet dat ik vaak naar een tentoonstelling ga, maar deze wilde ik niet missen.

Ooit hing er boven de zwartleren bank in mijn ouderlijk huis een donker, bijna zwart schilderij. Als je goed keek, maar dan moest je echt heel goed kijken, zag je wat er zich op afspeelde. Binnen de lijst vond een gevecht plaats op leven en dood. Soldaten te paard werden aangevallen door leeuwen en tijgers, bloed spoot in het rond, speren doorkliefden de woedende dieren.

Ik had aan één keer echt heel goed kijken genoeg. Buiten de lijst werd er door mijn ouders over geruzied of het een echte Rubens was, maar niemand wist het zeker. Om verder bloedvergieten te voorkomen hebben ze het nooit uitgezocht.

20190110_183819
Schets van Rubens in museum Boijmans

Op de tentoonstelling hing een schets van ‘Jachtpartij op tijgers, leeuwen en luipaarden’. Dat was hem, ons schilderij in een prille versie. Rubens moest nog heel wat schetsen maken voor het hem heftig genoeg was. Ons schilderij blijkt niet de definitieve versie, want dat hangt in Rennes, ons schilderij is een namaak. Bloederig genoeg, dat weer wel.